Lubelski bursztyn
24 września 2025 r. w Senacie odbyło się uroczyste otwarcie wystawy pt. „Lubelski Bursztyn” z udziałem parlamentarzystów, przedstawicieli rządu, władz samorządowych i świata nauki. Wystawę otworzył senator Józef Zając, przewodniczący Parlamentarnego Zespołu ds. Kultury i Tradycji Łowiectwa.
„Ziemia lubelska jest, wbrew pozorom, bardzo bogata: są na niej białe wyspy kredy, które w połączeniu z marglem z okolic Rejowca dawały kiedyś najlepszy w Polsce cement, a głębiej jest najlepszy w Polsce węgiel. Jest także bursztyn (…). I dzisiaj poprzez tę wystawę chcemy pokazać część bogactwa Lubelszczyzny – od Lubartowa aż do Równego – powiedział senator Józef Zając. Przypomniał tak, że „to bursztynowe bogactwo” jest już dziś wydobywane w jedynej w Polsce kopalni bursztynu.
Zachęcając gości do zapoznania się z ekspozycją zatytułowaną „Lubelski Bursztyn”, jej kurator dr Łucjan Gazda przypomniał, że wbrew powszechnym, mocno zakorzenionym przekonaniom to nie na Wybrzeżu, a na Lubelszczyźnie znajdują się obecnie największe złoża bursztynu (według szacunków geologów – ponad 98% polskich zasobów).
Wystawa stanowi prezentację pochodzącego z Lubelszczyzny bursztynu w formie kopaliny oraz naukowych i artystycznych dokonań nim inspirowanych. Prezentowany jest na niej bursztyn surowy z trzech kopalni: Stellarium, Fundusz Operator i BJ Minerals, tworzących zalążek Lubelskiego Bursztynowego Zagłębia. Nowożytnym „szlakiem bursztynowym” lubelska kopalina dociera do Gdańska, krajów arabskich i do Azji. Pomimo tego wiedza o nim z wielkim trudem przebija się do świadomości społeczności lokalnych, krajowych i europejskich. Lubelski bursztyn, jako organiczny materiał, na tle innych żywic kopalnych wyróżnia się jakością, co potwierdzają badania i opinie użytkowników. Przedmiot wystawy stanowią eksponaty kolekcjonerskie i naukowe dr. Lucjana Gazdy oraz bursztynowy design autorstwa prof. Sławomira Fijałkowskiego z Akademii Sztuk Pięknych w Gdańsku. Ekspozycję, zorganizowaną z inicjatywy Parlamentarnego Zespołu ds. Kultury i Tradycji Łowiectwa, przygotowała Państwowa Akademia Nauk Stosowanych w Chełmie.