1878–1939; adwokat i notariusz w Chełmnie i Toruniu; działacz społeczny; publicysta; przed I wojną światową działacz polskiego ruchu narodowego na Pomorzu; jako delegat rządu RP uczestniczył w rokowaniach Komisji Międzynarodowej w Berlinie w sprawie sposobu przejęcia przez Polskę odzyskanej części Pomorza; pierwszy starosta chełmiński (do 1922).
Działalność parlamentarna
Senator w latach 1928–1930.
Losy wojenne, okoliczności śmierci
Aresztowany przez gestapo we wrześniu lub październiku 1939; osadzony w toruńskim więzieniu, w tzw. okrąglaku, a następnie w Forcie VII; wykorzystywany do przymusowych robót przy moście na Wiśle w Toruniu; rozstrzelany 28.10.1939 w Barbarce k. Torunia.
Akt zgonu sporządzono w 1976 w USC Toruń (tu: 1.11.1939); akta Sądu Rejonowego w Toruniu sygn. I Ns IV. 601/76 (sądowe ustalenie daty zgonu 1.11.1939); PSB, t. XXIV, Kraków 1979, s. 444 (tu: 28.10.1939); Donald Steyer, Toruń w pierwszych miesiącach okupacji hitlerowskiej, w: „Rocznik Toruński” nr 5, 1971, s. 133–134 (tu: 28.10.1939); Tadeusz Jaszowski, Czesław Sobecki, Niemy świadek. Zbrodnie hitlerowskie w toruńskim Forcie VII i w lesie Barbarka, Bydgoszcz 1971, s. 32, 80; Włodzimierz Jastrzębski, Terror i zbrodnia. Eksterminacja ludności polskiej i żydowskiej w rejencji bydgoskiej w latach 1939–1945, Warszawa 1974, s. 168, 172 (tu: 28.10.1939); Roman Wapiński, Paweł Ossowski (1878–1939) prawnik i działacz polityczny, w: Zasłużeni ludzie Pomorza Nadwiślańskiego z okresu zaboru pruskiego. Szkice biograficzne, Gdańsk 1979, s. 148–150; (tu: 28.10.1939); Kto był kim…, s. 537 (tu: 28.10.1939); Dorota Mycielska, Jarosław Maciej Zawadzki, Senatorowie zamordowani, zaginieni, zmarli w latach II wojny światowej, Warszawa 2009, s.17, 31, 60-61; informacje: Muzeum Ziemi Chełmińskiej z 1997; IPN w Toruniu z 1997; Urzędu Miasta w Chełmnie z 1997; Jerzego Szwankowskiego z Raciąża k. Tucholiz 1997; Kazimierza Przybyszewskiego z Torunia z 1997.
![Senator Paweł Ossowski. [Archiwum Państwowe w Toruniu]](https://senat.edu.pl/wp-content/uploads/2026/06/Ossowski.jpg)
Galeria
Aktualności
Nowa publikacja edukacyjna dla najmłodszych
Kancelaria Senatu może się pochwalić niedawno wydaną książką, skierowaną do dzieci w wieku przedszkolnym i wczesnoszkolnym. Jej tytuł brzmi „Trudne słowa, prosta sprawa, czyli o Senacie prawie wszystko” i wiele tłumaczy. W środku znajduje się napisana wierszem przez Tomasza Nowaka opowieść o szkolnej wycieczce do budynku przy ul. Wiejskiej w Warszawie, w którym mieści się Izba wyższa polskiego parlamentu. Podczas zwiedzania w towarzystwie pana senatora, taty jednej z dziewczynek, dzieci nie tylko miło spędzają czas, ale poznają też znaczenie terminów takich jak: Senat, Sejm, konstytucja, a nawet legislacja, i dowiadują się, jak tworzone jest prawo.
O senackim wydawnictwie w „Małych Charakterach”
W najnowszym numerze czasopisma psychologicznego „Małe Charaktery”, skierowanego do dzieci w wieku 5–11 lat, dostępne są fragmenty wydanej przez Kancelarię Senatu książeczki dla dzieci pt. „Sowa Zofia przy herbacie opowiada o Senacie”. Magazyn, który świętuje właśnie 5-lecie działalności, rozwija kompetencje swoich małych czytelników i wspiera ich rodziców, którzy na co dzień podejmują trud wychowawczy. Czyni to zawsze w bardzo atrakcyjnej – miłej zarówno dla oka, jak i ucha – formie.
Polonia Camp 2026 – podsumowanie
Druga edycja Światowego Spotkania Młodej Polonii Polonia_Camp 2026 odbyła się w Warszawie w dniach 23–26 lipca. Uczestniczyło w niej ponad 1500 młodych Polaków z 50 krajów. Celem wydarzenia jest integracja, aktywizacja i promocja młodego pokolenia Polonii mieszkającej poza granicami kraju. Ideą towarzyszącą temu spotkaniu jest budowanie globalnej wspólnoty, opartej na polskiej tożsamości, kulturze i wspólnym dziedzictwie – w duchu współpracy, rozwoju i inspiracji.
Kalendarium dziejów
Historia Senatu sięga średniowiecznej Rady Królewskiej i odzwierciedla przemiany ustrojowe państwa polskiego na przestrzeni wieków. Od organu doradczego monarchy, przez jeden z trzech stanów sejmujących, aż po współczesną izbę parlamentu – Senat wielokrotnie zmieniał swoją rolę, kompetencje i znaczenie.
Przeglądaj oś czasu