1893-1975; ksiądz rzymskokatolicki (święcenia 1915); proboszcz parafii katedralnej w Kielcach; przewodniczący Diecezjalnej Komisji Budownictwa; wiceprezes Rady Małopolskiego Związku Mleczarskiego; proboszcz parafii: w Krzyżanowicach (od 1918), w Dzierążni (od 1921) i w Kijach (od 1934); spowiednik nadzwyczajny sióstr skrytek w Działoszycach; popularyzator spółdzielczości i działalności społecznej na wsi.
Działalność parlamentarna
Senator w latach 1938–1939.
Losy wojenne, okoliczności śmierci
Wieczorem 1.09.1939 wyruszył przez Kielce na zwołane posiedzenie Senatu, po drodze w Radomiu ocalał z bombardowania; 2.09.1939 uczestniczył w ostatnim posiedzeniu izby i wrócił do swojej parafii we wsi Kije; w czerwcu 1944 mianowany proboszczem parafii katedralnej w Kielcach; jesienią 1944 organizował opiekę nad ludnością cywilną wysiedloną z Warszawy.
W 1945 przewodniczący Komitetu Społecznego w Kielcach zajmującego się ekshumacją ofiar hitlerowskiego terroru, w ramach prac Komitetu zorganizowano pochówek przeszło 200 pomordowanych, głównie partyzantów; w obliczu tzw. pogromu kieleckiego 4.07.1946 spotkał się m.in. z wojewodą kieleckim, aby ustalić projekt odezwy na temat przebiegu wypadków, nie dopuszczono do publikacji uzgodnionego tekstu; prowadził działalność społeczną na terenie Kielc, m.in. organizował przedszkole, bibliotekę, orkiestrę; inicjował remont katedry; 12.01.1952 aresztowany, więziony w Warszawie do 1955, bez wyroku; po uwolnieniu wrócił do swoich obowiązków duszpasterskich; po przejściu na emeryturę w 1965 krótko mieszkał w Busku Zdroju, a następnie w Domu Księży Emerytów w Kielcach.
Zmarł 25 lutego 1975 r. w Kielcach, pochowany na Starym Cmentarzu w Kielcach w grobowcu kapituły katedralnej, (kw. 18A, nr 19B).
akt zgonu z USC Kielce; Józef Kudasiewicz, Ks. prałat Roman Zelek – duszpasterz i działacz społeczny, w: „Kielecki Przegląd Diecezjalny”, nr 5/1978, s. 233-243, nr 1/1979, s. 39–43; Jan Śledzianowski, Ksiądz Czesław Kaczmarek…, Kielce 1991, s. 136 i in.; Daniel Olszewski, Eugeniusz Wiśniowski, Parafia Kije. Zarys Dziejów, Kielce 1993, s. 216 i in.; Kto był kim w Drugiej Rzeczypospolitej, Warszawa 1994, s. 562; Daniel Wojciechowski, Kapłani kieleccy więzieni i szykanowani w PRL (1945–1963), Kielce 2003, s. 204–211; Polski słownik biograficzny konserwatorów zabytków, z. 4, Warszawa 2011, s. 161; Jarosław Maciej Zawadzki, Senatorowie losy wojenne i powojenne, Warszawa 2013, s.25, 46, 441-443; informacje Jana Dubaja z Kielc z 1998, Stanisława Przybyszewskiego z Kazimierzy Wielkiej z 1999.
![Senator Roman Zelek [Archiwum Senatu, dar Jana Dubaja].](https://senat.edu.pl/wp-content/uploads/2026/06/RomanZelek.png)
Aktualności
Nowa publikacja edukacyjna dla najmłodszych
Kancelaria Senatu może się pochwalić niedawno wydaną książką, skierowaną do dzieci w wieku przedszkolnym i wczesnoszkolnym. Jej tytuł brzmi „Trudne słowa, prosta sprawa, czyli o Senacie prawie wszystko” i wiele tłumaczy. W środku znajduje się napisana wierszem przez Tomasza Nowaka opowieść o szkolnej wycieczce do budynku przy ul. Wiejskiej w Warszawie, w którym mieści się Izba wyższa polskiego parlamentu. Podczas zwiedzania w towarzystwie pana senatora, taty jednej z dziewczynek, dzieci nie tylko miło spędzają czas, ale poznają też znaczenie terminów takich jak: Senat, Sejm, konstytucja, a nawet legislacja, i dowiadują się, jak tworzone jest prawo.
O senackim wydawnictwie w „Małych Charakterach”
W najnowszym numerze czasopisma psychologicznego „Małe Charaktery”, skierowanego do dzieci w wieku 5–11 lat, dostępne są fragmenty wydanej przez Kancelarię Senatu książeczki dla dzieci pt. „Sowa Zofia przy herbacie opowiada o Senacie”. Magazyn, który świętuje właśnie 5-lecie działalności, rozwija kompetencje swoich małych czytelników i wspiera ich rodziców, którzy na co dzień podejmują trud wychowawczy. Czyni to zawsze w bardzo atrakcyjnej – miłej zarówno dla oka, jak i ucha – formie.
Polonia Camp 2026 – podsumowanie
Druga edycja Światowego Spotkania Młodej Polonii Polonia_Camp 2026 odbyła się w Warszawie w dniach 23–26 lipca. Uczestniczyło w niej ponad 1500 młodych Polaków z 50 krajów. Celem wydarzenia jest integracja, aktywizacja i promocja młodego pokolenia Polonii mieszkającej poza granicami kraju. Ideą towarzyszącą temu spotkaniu jest budowanie globalnej wspólnoty, opartej na polskiej tożsamości, kulturze i wspólnym dziedzictwie – w duchu współpracy, rozwoju i inspiracji.
Kalendarium dziejów
Historia Senatu sięga średniowiecznej Rady Królewskiej i odzwierciedla przemiany ustrojowe państwa polskiego na przestrzeni wieków. Od organu doradczego monarchy, przez jeden z trzech stanów sejmujących, aż po współczesną izbę parlamentu – Senat wielokrotnie zmieniał swoją rolę, kompetencje i znaczenie.
Przeglądaj oś czasu